Ręczne prace transportowe cz.I

Ręczne prace transportowe

Każdego rodzaju transportowanie lub podtrzymywanie przedmiotów, ładunków, czy też materiałów przez jednego lub więcej pracowników, w tym przemieszczanie ich poprzez: unoszenie, podnoszenie, układanie, pchanie, ciągniecie, przenoszenie, przesuwanie, przetaczanie lub przewożenie to ręczne prace transportowe. Warto zapoznać się, jakie są wymagania prawne związane z tymi pracami.

Podstawowym przepisem regulującym w Polsce zagadnienie dotyczące ręcznych prac transportowych jest Rozporządzenie Ministra Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 25 kwietnia 2017 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy ręcznych pracach transportowych.

Rozporządzenie przede wszystkim zobowiązuje pracodawcę, aby zmierzał do wyeliminowania takich prac, za pomocą odpowiednich rozwiązań technicznych i organizacyjnych. Jednak całkowite wyeliminowanie ręcznych prac transportowych jest często niemożliwe. Wówczas pracodawca jest zobowiązany, aby odpowiednio organizować tą pracę oraz wyposażać pracowników w niezbędny sprzęt pomocniczy, a także środki ochrony indywidualnej.

Ponadto każdy pracownik przed dopuszczeniem go do ręcznych prac transportowych powinien być:

• przeszkolony w zakresie bhp i w zakresie sposobów, jak prawidłowo wykonywać ręczne prace transportowe,
• poinformowany o wszelkich aspektach bhp oraz wymaganiach ergonomii, a także o środkach bezpieczeństwa zapobiegających urazom,
• zapoznany z ryzykiem zawodowym przy ręcznych pracach transportowych, uwzględniając w nim przede wszystkim:
  • masę, rodzaj i położenie środka ciężkości, przemieszczanego przedmiotu,
  • warunki środowiska pracy,
  • organizację pracy,
  • wiek, stan zdrowia i sprawność fizyczną pracownika wykonującego tą pracę.

Natomiast co oznacza, że pracodawca ma odpowiednio organizować tą pracę?

Zgodnie z rozporządzeniem, organizować ją w taki sposób, aby:

• ograniczyć długotrwały wysiłek fizyczny oraz zapewnić przerwy w pracy na odpoczynek,
• wyeliminować nadmierne obciążenie układu mięśniowo – szkieletowego pracownika, a zwłaszcza urazów kręgosłupa, związanego z rytmem pracy wymuszonym procesem pracy,
• ograniczyć do minimum odległości ręcznego przemieszczania przedmiotów,
• uwzględniać zasady ergonomii,
• tam gdzie jest to możliwe – zapewnić sprzęt pomocniczy odpowiednio dobrany do wielkości, masy i rodzaju przedmiotu.

Organizując ręczne prace transportowe należy również zapewnić:

• wystarczającą przestrzeń, zwłaszcza w płaszczyźnie pionowej, umożliwiającą zachowanie prawidłowej pozycji ciała pracownika podczas pracy,
• równą, stabilną i nieśliską powierzchnie,
• drogi transportowe oraz tory i torowiska, po których są przemieszczane przedmioty, spełniające wymagania bezpieczeństwa i higieny pracy określone w odrębnych przepisach,
• zabezpieczenie w sposób zapobiegający powstawaniu urazów, ostre, wystające elementy przemieszczanych przedmiotów,
• aby opakowania przedmiotów przemieszczanych ręcznie były z wytrzymałych materiałów i ich kształt, w tym ostre krawędzie nie stwarzały zagrożeń wypadkowych (jeżeli kształt lub rozmiar opakowania utrudnia lub uniemożliwia bezpieczne ich przemieszczanie, opakowanie takie powinno mieć odpowiednie uchwyty),
• aby przedmioty w opakowaniach były rozmieszczone w sposób zapewniający ich stabilność podczas przemieszczania.

Natomiast co jest niedopuszczalne przy ręcznych pracach transportowych, a także jakie są normy dźwigania dla mężczyzn, kobiet, kobiet w ciąży i karmiących dziecko piersią oraz młodocianych? Odpowiedzi na te pytania wkrótce, w kolejnej części artykułu.